Dydaktyka

MAGISTERSKIE STUDIA
UZUPEŁNIAJĄCE Z GEOGRAFII

SPECJALIZACJA
GEOGRAFIA POLITYCZNA, HISTORYCZNA I STUDIA REGIONALNE

Charakterystyka specjalizacji

Specjalizacja magisterska Geografia polityczna, historyczna i studia regionalne (GPHiSR) jest realizowana w ramach kierunku geograficznego. Specjalizację tę prowadzi Katedra Geografii Politycznej i Studiów Regionalnych UŁ.
Naukę w ramach specjalizacji mogą podejmować studenci Uniwersytetu Łódzkiego oraz innych uczelni, którzy uzyskali tytuł licencjacki z geografii. Na studia magisterskie prowadzone w ramach specjalizacji mogą aplikować również posiadacze licencjatu z pokrewnych kierunków uniwersyteckich (m. in. gospodarki przestrzennej, turystyki i rekreacji, historii, politologii i stosunków międzynarodowych, prawa i administracji, ekonomii, socjologii, organizacji i zarządzania i innych), oraz licencjaci innych szkół wyższych pod warunkiem jednak uzupełnienia w wymaganym zakresie ogólnej wiedzy geograficznej.
Charakter specjalizacji związany jest z profilem badawczym jednostek ją realizujących: Zakładu Geografii Politycznej oraz Zakładu Geografii Historycznej i Dziedzictwa Kulturowego, na który składa się problematyka z zakresu takich dyscyplin jak: geografia polityczna, geopolityka, stosunki międzynarodowe, geografia religii, studia nad mniejszościami narodowymi i etnicznymi, geografia historyczna, morfologia i morfogeneza osadnictwa oraz studia regionalne.
Specjalizacja Geografia polityczna, historyczna i studia regionalne realizowana jest w kilku płaszczyznach:
- geografii politycznej (podejmującej problematykę współczesnych i historycznych granic państwowych oraz administracyjnych, mniejszości narodowych, stosunków międzynarodowych, regionów napięć i konfliktów międzynarodowych, geografii wyborczej i geografii wojennej);
- geografii religii (w szczególności mniejszości religijnych)
- geografii historycznej miast (szczególnie ich morfologii i morfogenezy);
- studiów regionalnych (w ujęciu przestrzennym, zarówno na gruncie geografii społeczno-ekonomicznej jak i o charakterze interdyscyplinarnym) poszczególnych regionów Polski i świata.
Specjalizacja z geografii politycznej, historycznej i studiów regionalnych ma charakter unikalny, należy bowiem podkreślić, iż Katedra Geografii Politycznej i Studiów Regionalnych jest jedyną w Polsce (i jedną z nielicznych w Europie) jednostką naukową zajmującą się systematycznymi badaniami i prowadzącą specjalizację z zakresu geografii politycznej, a także jedyną w Polsce kształcącą w zakresie geografii historycznej.

Profil absolwenta i jego przygotowanie zawodowe

Nadrzędną ideą powołania specjalizacji jest wykształcenie geografa-humanisty, zdolnego do widzenia problemów politycznych i społeczno-gospodarczych w ich wymiarze globalnym, krajowym, regionalnym i lokalnym oraz dostrzegania przestrzennych, polityczno-historycznych i przyrodniczych uwarunkowań zachodzących procesów politycznych, ekonomicznych i społecznych a także cywilizacyjnych. Nasz absolwent, dzięki tym zdolnościom, powinien być Człowiekiem otwartym, o uniwersalistycznych horyzontach myślowych, które znakomicie ułatwią mu pogłębianie nabytej wiedzy zawodowej oraz przyswojenie nowych treści o charakterze multidyscyplinarnym.
Wszechstronny rozwój zainteresowań absolwentów, z równoczesnym ich ukierunkowaniem zawodowym, umożliwi im podjęcie pracy zarówno w instytucjach Unii Europejskiej, krajowych urzędach administracji państwowej (np. ministerstwach i instytucjach realizujących politykę państwa w zakresie spraw międzynarodowych, społecznych i ekonomicznych) jak i w administracji samorządowej różnych szczebli, instytucjach zajmujących się polityką regionalną i lokalną oraz polityką gospodarczą w kraju i na poziomie międzynarodowym, a także w archiwach oraz pracowniach zbiorów specjalnych bibliotek, muzeach regionalnych, w instytucjach planowania przestrzennego i centrach studiów strategicznych, oraz w partiach, stronnictwach politycznych i gabinetach działaczy politycznych lub ośrodkach politycznego PR-u i lobbingu.
W trakcie studiów magisterskich na specjalizacji z geografii politycznej, historycznej i studiów regionalnych student nabędzie szereg umiejętności, takich jak stosowanie nowoczesnych metod analizy przestrzennej z wykorzystaniem komputerowego wspomagania geografii (GIS), zdolność przestrzennych analiz zjawisk politycznych zarówno w skali lokalnej jak i globalnej, posiądzie umiejętność prognozowania geopolitycznego i geostrategicznego, umiejętność analizy przestrzennej wyników wyborów i referendów w powiązaniu z analizami struktur społecznych i zainwestowania przestrzeni, nabędzie wiedzę pozwalającą zajmować się ochroną dziedzictwa kulturowego, prowadzenia kwerend archiwalnych w zakresie dokumentów pisanych, ikonograficznych i kartograficznych.

Program studiów magisterskich

Dwuletni program specjalizacji obejmuje łącznie (w trybie studiów stacjonarnych) 810 godzin zajęć dydaktycznych (w tym 515 godz. stanowią wykłady, 120 godz. seminaria magisterskie oraz 295 godz. ćwiczenia, w tym również prowadzone w postaci zajęć terenowych). Na pierwszy rok studiów przypada 480 godzin zajęć dydaktycznych, na drugi rok – 330 godz. W ramach programu pierwszego roku specjalizacji znajdują się cztery przedmioty humanistyczne i ogólnogeograficzne realizowane wspólnie dla wszystkich specjalizacji uzupełniających studiów magisterskich na kierunku geografii.
Na I roku specjalizacji realizowanych jest także 8 przedmiotów specjalizacyjnych (w łącznym wymiarze 210 godzin), z których dwa kończą się egzaminami. Przewidziane programem specjalizacji są także czterodniowe ćwiczenia terenowe Regiony geograficzno-historyczne Polski przeprowadzane w wybranym regionie geograficznym Polski oraz zajęcia praktyczne poświęcone poznaniu dziedzictwa kulturowego Łodzi i regionu oraz prowadzeniu badań archiwalnych.
Na II roku specjalizacji studenci, poza seminarium specjalizacyjnym, mają wyłącznie przedmioty fakultatywne (głównie wykłady i konwersatoria), które mogą wybierać z puli zaproponowanej corocznie przez Dziekana, z oferty zgłoszonej przez wszystkie jednostki dydaktyczno-badawcze Instytutu Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Organizacji Przestrzeni. W puli tej znajdują się liczne przedmioty zaproponowane przez pracowników Katedry Geografii Politycznej i Studiów Regionalnych, które uzupełniają ofertę specjalizacyjną, tak aby w przypadku ich wybrania student zrealizował pełny cykl kształcenia w zakresie Geografii politycznej, historycznej i studiów regionalnych. Program specjalizacji nie zakłada egzaminów z przedmiotów fakultatywnych na II roku. Studenci mogą także, w porozumieniu z promotorem, wybrać na II roku przedmioty fakultatywne na innych kierunkach studiów i w innych uczelniach, aby poszerzyć wiedzę w związku z pisaniem pracy magisterskiej o charakterze interdyscyplinarnym.
Seminarium i pracownia magisterska, są zajęciami bezpośrednio przygotowującymi studenta naszej specjalizacji do napisania pracy magisterskiej. Tematyka tych prac dotyczy szeroko rozumianej geografii politycznej oraz historycznej a także społeczno-ekonomiczno geograficznych i interdyscyplinarnych studiów regionalnych o zróżnicowanym zasięgu, światowym, regionalnym i lokalnym. Dość często podejmowane są na specjalizacji tematy spoza naszego kraju, niekiedy nawet z innych kontynentów, choć pożądane jest wówczas przeprowadzenie tam studiów terenowych. Pracę magisterską student pisze pod kierunkiem wybranego przez siebie promotora, któremu w ramach pracowni magisterskiej pomaga asystent lub doktorant (opiekun pracy). Uprawnionych do prowadzenia prac magisterskich jest 4 pracowników obu Zakładów realizujących specjalizację, w tym 1 profesorów zwyczajny, 1 profesor UŁ i 2 adiunktów. Opiekę może sprawować 3 asystentów i pomocniczo ok. 10 studentów-doktorantów.
W zakresie geografii politycznej specjalizacja funkcjonuje pod patronatem Komisji Geografii Politycznej Międzynarodowej Unii Geograficznej (International Geographical Union Commission on Political Geography), a proces dydaktyczny skoordynowany jest z podobnymi kierunkami studiów na Uniwersytecie Primorska w Koprze (Słowenia), Uniwersytecie w Joensuu (Finlandia), Uniwersytecie Radbout w Nijmegen (Holandia) oraz Uniwersytetecie w Preszowie (Słowacja), gdzie studenci naszej specjalizacji mogą odbywać półroczne lub roczne staże (program Socrates/Erasmus) a także z Uniwersytetem w Ostrawie (Czechy), z którym wymiana studentów i pracowników naukowych zostanie wkrótce uruchomiona.
Studia kończą się napisaniem pracy magisterskiej, ocenionej pozytywnie przez promotora i recenzenta, oraz zdaniem egzaminu magisterskiego z problematyki geografii społeczno-ekonomicznej.
Katedra Geografii Politycznej i Studiów Regionalnych prowadzi także studia III stopnia (doktoranckie) w zakresie geografii politycznej, historycznej i studiów regionalnych.

Siatka godzin GPHiSR

Matryca kompetencji GPHiSR

Program specjalizacji GPHiSR

Propozycje tematów prac magisterskich z geografii politycznej